De eikenprocessierups kennen we al jaren. Maar nu komt er een andere processierups aan, de dennenprocessierups. Vlinders van de dennenprocessierups zijn inmiddels waargenomen in België, op zo’n 25 km van de Nederlandse grens.
Monitoring opgezet
Omdat we al enige jaren verwachten dat de dennenprocessierupsen ook naar Nederland zullen komen, is een monitoring met feromoonvallen opgezet door Silvia Hellingman van Hellingman Onderzoek en Advies, in samenwerking met Biocontrole. Met feromonen hopen we de vlinders te lokken zodat we op tijd weten dat ze ook bij ons rondvliegen. Op dit moment hangen feromoonvallen in Wittem, Venray en Gassel en komend jaar hopen we dat nog uit te breiden.
Nog meer brandharen dan de eikenprocessierups
De dennenprocessievlinder (Thaumetopoea pityocampa) behoort tot de familie processievlinders, net als de eikenprocessievlinder. De dennenprocessierups verschilt van die van de eikenprocessierups, qua levenswijze en waardplant. Dennenprocessierupsen kunnen worden aangetroffen in allerlei naaldbomen. De rupsen leven ook in grote groepen, verplaatsen zich in een processie en net als de eikenprocessierups heeft ook de dennenprocessierups brandharen. Ze hebben zelfs nog veel meer brandharen per rupsje.

Dennenprocessierupsen met vele haren
(foto: S. Hellingman)
Processie over de grond waarna ze zich ingraven
De verschillende levensstadia van het beestje verschillen duidelijk met die van de eikenprocessierups. De dennenprocessierups komt in september uit het ei en vormt direct na uitkomst al nesten in de bomen. Uiteindelijk ontstaan witte nesten waarin de rupsen overwinteren. Door de makkelijk zichtbare nesten zijn ze in de eerste drie larvestadia makkelijker op te sporen dan de eikenprocessierupsen. In maart verlaten ze de bomen en gaan ze in processie op zoek naar een plek om zich in te graven in de grond, om daar te verpoppen. In tegenstelling tot de eikenprocessierups graven alle dennenprocessierupsen zich in om zich in de grond te verpoppen. De vlinders vliegen rond van juni tot in september. Ze leggen eitjes verspreid over de naaldbomen waar vanaf september de eerste rupsen uitkomen.

Rupsen in hun nest
(foto: S. Hellingman)
Contact met mens en dier
Wanneer de rupsen in processie over de grond lopen is er een grotere kans dat ze in contact komen met mens en dier. Als ze gestoord worden tijdens hun wandeling laten ze gemakkelijk hun brandharen los. Doordat ze ook nog eens meer brandharen hebben dan de eikenprocessierups, kan dit problematisch zijn.
Voorlopig hoeven we ons nog geen grote zorgen te maken, maar oplettendheid is geboden.

Zich ingravende rupsen
(foto: S. Hellingman)
(Dit artikel is met informatie van Silvia Hellingman tot stand gekomen. Ook de foto’s zijn van haar hand)